تشخیص و تحلیل تبانی پیمانکاران در مناقصات (Collusive Behavior)

تشخیص و تحلیل تبانی پیمانکاران در مناقصات (Collusive Behavior)
تشخیص و تحلیل تبانی پیمانکاران در مناقصات (Collusive Behavior)

امروزه تبانی به یک مشکل فراگیر تبدیل شده که گریبانگیر صنعت ساخت نیز شده است. اتفاقی که در مناقصات بسیار رایج بوده و در همه جای دنیا نیز وجود دارد. تبانی پیمانکاران در مناقصات کاری غیر اخلاقی و غیر قانونی است و به رفتار تبانی (Collusive Behavior) معروف است. تبانی پیمانکاران در مناقصات میتواند باعث بروز برخی رخداد ها گردیده که به ضرر کارفرما و همچنین برخی پیمانکاران (پیمانکارانی که در تبانی نقشی ندارند) شود. این موضوع میتواند عامل بروز اتفاق های زیر باشد:
الف- کاهش شرکت کنندگان در مناقصه
ب- افزایش میانگین قیمت مناقصات
ج- کاهش انحراف در قیمت های پیشنهادی

  

شکل 1. تبانی پیمانکاران در مناقصات

1. نشانه های تشخیص تبانی (Collusive Behavior) پیمانکاران در مناقصات

تبانی پیمانکاران در مناقصات، فضایی غیر رقابتی را ایجاد میکند که نه تنها باعث خسارات اقتصادی به شرکت های دیگر میشود، بلکه در نهایت به ضرر کارفرما خواهد بود. در این مقاله قصد داریم به نشانه هایی که باعث تشخیص رفتار پیمانکار در تبانی میشود، بپردازیم. نشانه های تشخیص رفتار پیمانکار در تبانی توسط Department of Justice آمریکا در سال 2010 میلادی، تعیین شده است که میتواند در تعیین این نوع رفتار بسیار کمک کننده باشند. این نشانه ها عبارتند از:
الف- یک شرکت کننده همیشه یک مناقصه خاص را برنده شود. این قضیه میتواند شک بر انگیزتر از زمانی باشد که یک یا چند شرکت کننده همیشه با قیمتهای نامتعارف در مناقصات شرکت میکنند و هرگز برنده مناقصه نمیشوند.
ب- یک گروه یکسانی از شرکت کنندگان همیشه در مناقصات شرکت میکنند و افرادی که در این گروه هستند، پایینترین قیمت ها در مناقصه را ارائه مینمایند.
پ- بعضی رقم های پیشنهادی بسیار بالاتر از برآورد مهندسی و یا رقم های پیشنهادی قبلی هستند که توسط شرکت کنندگان برای یک نوع یکسان پروژه با شرایط یکسانی ارائه گردیده است.
ت- پیمانکاران با تعداد کمتری، نسبت به حالت عادی در مناقصه شرکت کرده اند.
ث- شرکت کننده ای که رقم پیشنهادی آن در برخی مناقصات بسیار بالاتر از مناقصات دیگر است، به صورتی که نتوان تفاوت قابل درکی برای این تفاوت هزینه یافت.
ج- زمانی که یک شرکت کننده جدید و یا نا آشنا در مناقصه شرکت کند و قیمت پیشنهادی افت کند.
چ- زمانی که برنده مناقصه شرکت هایی که در مناقصه حاضر بودند و شکست خوردند را به عنوان پیمانکاران جزء خود (subcontractor) انتخاب نماید.

موارد فوق تنها برخی از نشانه هایی هستند که باعث تشخیص رفتار تبانی پیمانکار در مناقصه خواهد شد و همچنین شایان ذکر است که این موارد دلیل قطعی بر وجود رفتار تبانی (collusive behavior) نبوده، ولی نشانه هایی هستند که باید در صورت مشاهده به آن ها شک نمود. اگرچه به این علت که رفتار تبانی (collusive behavior) میتواند حالت های بسیار زیادی را در بر بگیرد و ایجاد یک مدل که بتواند انواع حالتهای مختلف را در خود جای بدهد کاری دشوار است، اما در سال های اخیر مطالعات مهمی صورت گرفته که توانسته مدل هایی را برای این امر ارائه نماید.

2. مدل تشخیص رفتار تبانی

با توجه به ویژگی‌های خاص صنعت ساخت‌ و قوانین رایج بر فرآیند مناقصه، باید بتوان مدلی را توسعه داد که پیمانکارانی که قصد تبانی دارند را در صنعت ساخت شناسایی نمود. در صنعت ساخت، مناقصه گران، با محاسبه هزینه های احتمالی خود و با در نظر گرفتن پیشنهادات شرکت های دیگر، یک پیشنهاد بهینه را تعیین و ارائه می کنند. در سال 2012 میلادی، آقای Chotibhongs و همکاران، مدلی را برای تشخیص رفتار تبانی پیمانکار ارائه کرده اند [(1)]. مدل پیشنهادی در شکل 2 نمایش داده شده است.

شکل 2. مدل پیشنهادی برای تحلیل تبانی.

- جهت مطالعه بیشتر فایل مقاله ای جهت دانلود قرار داده شده است. مقاله‌ای که مدلی را برای تشخیص رفتار تبانی (collusive behavior) ارائه کرده و در پروژه های واقعی مدل خود را تست نموده است. 


جایگاه مبانی ارائه شده در آموزش های موسسه ACEMI

در نقشه راه جامع موسسه مهندسی و مدیریت ساخت علوی پور، در سطح مهارت های سخت (کارشناسی - اجرایی و ارشد - استراتژی) و در سطح مهارت های نرم دوره های جامعی دیده شده است که در بخشهای مختلف به آموزش این مبانی، بخصوص در دوره استراتژی قرارداد سطح ارشد میپردازد. همچنین به جهت آشنایی با دوره ها و تاریخ برگزاری آن ها می توانید به بخش تقویم آموزشی موسسه مهندسی و مدیریت ساخت علوی پور مراجعه نمایید. 

[1] Chotibhongs, R. Arditi, D. 2012. Detection of Collusive Behavior. JOURNAL OF CONSTRUCTION ENGINEERING AND MANAGEMENT.
نظرات
هنوز نظری ثبت نشده است.
برای ثبت نظر ابتدا وارد پروفایل کاربری خود شوید.